« Tersane Üretim Tesisleri | Anasayfa | Kaptanın görev ve sorumlulukları hakkında »
Tersane Üretim Yönetimi Bilgileri
Yazan admin | Nisan 6, 2008
ÜRETİM YÖNETİMİ
Tersanelerde gemi inşa ve onarım faaliyetlerinin istenilen süreçte ve öngörülen
maliyetler içerisinde gerçeklenebilmesi için planlanmış bir uygulamanın sürdürülmesi gerekir.
Plan öngörülen bir işin gerçekleşmesi için gerekli sürecin ve bu sürecin her aşamasında
kullanılacak kaynakların belirlenmesi işlemidir. Kullanılacak kaynaklar işgücü, makina ve
tesis ile satınalma kalemlerinin tümünü içerir. Dolayısıyle bir işletmede yapılan planlamanın
tesisin mevcut olan ve elde edebileceği tesis kapasitesini de gözönünde bulundurması gerekir.
Kapasitenin mevcut veya planlanan işlerle kullanım analizi bize “kapasite planını” verir.
Kapasite üstüde kullanım talepleri fazla mesai veya dıştan kiralama gibi maliyeti arttırıcı
önlemler gerektirir. Dolayısıyle iş planları kapasite dengelenmesi için değişikliğe tabi tutulur.
Planların tarihlendirilmeleri yani gerçek bir zaman süreci içerisinde gerçeklenmesi için
dönüştürülmüş haline programlar denir.
Planlama işleminin temelinde yapılacak işin kademelere bölünmesi ve kademelerin
öncelik (= precedence) sırasına göre sıralanmasıdır. Burada A, B ve C kademeleri işleme dahil edilmemiştir.
Başlangıcta dört işlem beraberce ve paralel olarak ilerlemektedir; sintine eğrisel panelinin
braketiyle beraber hazırlanması, dip ve içdip panellerinin elemanlı panel olarak montajı ve
tulani-döşek ön birleştirme işlemleri. Bu ön aşamaların tamamlanması sonucu, iki paralel
işlem yürür. Bunlar içdip paneline döşek ve tulanilerin montajı ve dip sacına sintine levhası
ve döşeğin son kısmının montajıdır. Bu aşamanın tamamlanmasıyle içdip alt bloğu ters
döndürülerek dip alt bloğu üstüne monte edilerek kaynaklanır ve blok üretim işlemi
tamamlanmış olur. İşlemin yapılış sırası önceliği, işlemin yapımı için gerekli A, B ve C
kademesi elemanları malzemesi, istenen montajı gerçekleştirmek için gereken kaynak
makinaları, elektrotlar, üretim jigleri, kreyner ve çalışanlar ise kaynak ihtiyacını belirler.
Planlama faaliyeti bu tür alt ürün üretimi faaliyetlerinin süreçlerini gözönüne alarak
öncelik sırası içinde bir araya getirilmesi olarak ortaya çıkar. Burada daire içinde yazılan düğüm oktaları bir işlemin başlangıç veya bitimini, ok bir aktiviteyi ve ok üzerindeki sayı ise ktivite süresini göstermektedir.
Aynı süreci bir çubuk diyagramı halinde gösterebilir ve bu diyagrama histogram
şeklinde işücü talebini de yansıtabiliriz. Bu takdirde bir tür kapasite kullanım planı da elde
edilmiş olur. Bu kapasite yüklemesi uygun olmadığı takdirde kritik yol üzerinde olmayan
aktivitelerin başlangıç ve bitim tarihlerini değiştirerek kapasite dengelemesi yapmak
mümkündür.
Gemi inşaatında maliyet oluşturulan unsurların önemli bir bölümü dış tedarikçilerden
alındığından malzeme ihtiyaç planlaması, yani hangi malzeme, makina veya teçhizata
üretimin hangi aşamasında ihtiyaç duyulacağı ve ihtiyaç duyulan malzemenin o süre içinde
temin edilip edilemeyeceğinin belirlenmesi çok önemli bir unsurdur. Örneğin bir ana
makinanın sipariş – teslim süreci 10 veya 12 ay sürebilir. Tedariği uzun süren bu gibi
malzemelere uzun bekleme süreli kalemler (= long lead time items) denir. Üretim
planlamasında tedariğinde kısıt olan bu tür unsurların teslim süresi yansıtlır ve tersane bir
malzeme ihtiyaç planlaması (= material requirements planning) yapar.
Bütün bu planlama işlemleri tamamlandığında tersane maliyet (= cost) ve nakit akış
planlarını (= cash flow planning or forecasts) hazırlar. Ortaya çıkan nakit talepleri ya
kontratların gelirleriyle veya kısa – orta vadeli banka kredileriyle karşılanır. Şurası asla
unutulmamalıdır ki endüstriyel şirketler çoğunlukla zararları dolayısıyle değil, borçlarını
çeviremediği için iflas eder. Dolayısıyle nakit akışı planlaması ve gerekli önlemlerin alınması
tersaneler için hayati önem arzeder.
Tersane yönetimi bütün bu plan ve plan uygulama faaliyetlerini yönlendirmek,
uygulamak, uygulamayı takip tmek ve gerekli düzeltici önlemleri yürürlüğe koymakla
görevlidir. Ayrıca üretimi dolaylı olarak etkileyen tesis bakım – tutumu, insan kaynakları
yönetimi ve muhasebe gibi önemli faaliyetlerini de sürdürülmesi gerekmektedir. Tarihsel
olarak tersane yönetimi fonksiyonel ağaç yapısı (= functional tree structure management)
şeklinde oluşmuştur. Bu yapıda bir genel müdüre bağlı olarak
• Pazarlama ve satış
• Teknik
• Üretim
• Satınalma
• Muhasebe
• İnsan kaynakları
• Bakım
müdürlüğü gibi müdürlükler bağlanır ve her müdürlüğün altında ona bağlı departman, depo
veya atelye amirlikleri bulunur. Bu amirlere bağlı şefler, şeflere bağlı grup liderleri
bulunabilir. Ayrıca bugün hemen bütün tersanelerin EN ISO 9001 kalite sertifikası sahibi
olması gerektiğinden, her tersane de doğrudan genel müdüre bağlı bir kalite müdürü bulunur.
Ancak bu yapı esnekliği azalttığı ve müşteri odaklı çalışmayı teşvik etmediği için
zaman içerisinde matris tipi yapı (= matrix type organisational structure) oluşmuştur. Bu
yapıda mevcut yapı tersane içi temin edicileri temsil eder. Buna karşı tersane içi alıcılarını
temsilen bir proje ekibi oluşur. Proje lideri iç ve dış imkanların en verimli ve karlı olarak
kullanımı ile görevlidir.
Türkiye’de özel sektör tersaneleri merkez kadroları minumumda tutmak üzere
yapılandığından ve üretim faaliyetlerinin önemli bir bölümü taşeronlar tarafından realize
edildiğinden matris tipi yapılanmaya çok daha uygundur. Askeri tersaneler, fonksiyonel yapı içerisinde çalışırlar.
Alıntıdır.
Başlıklar: Tersaneler |